logo
Openingstijden
maandag gesloten
dinsdag t/m vrijdag 13:00 - 17:00 uur
zaterdag en zondag 13:00 - 16:00 uur

Soort van de maand

Wat staat er in oktober centraal?
Lees verder >>>


foto: Ron Goosselink

logo
Openingstijden
maandag gesloten
dinsdag t/m vrijdag 13:00 - 17:00 uur
zaterdag en zondag 13:00 - 16:00 uur
Dinosauriërs
Heel 2020 staat bij De Koppel in het teken van de dinosauriërs. Een tot de verbeelding sprekende groep dieren, die zo’n 65 miljoen jaar geleden bijna volledig uitstierf. De oorzaak was waarschijnlijk een enorme meteorietinslag, die de aarde in een wolk stof hulde. Hierdoor kregen planten geen zonlicht meer, hadden de planteneters geen voedsel meer en waren uiteindelijk ook de vleeseters aan de beurt.
Toch heeft een aantal dinosauriërs het overleefd, namelijk de vliegende soorten, nu de vogels! Als soort van de maand schenken we in 2020 aandacht aan een 12-tal van die oersoorten. Dit kunnen ook planten, bomen of andere organismen zijn, zoals de grote stinkzwam!

Oktober - de grote stinkzwam

Wanneer je in deze tijd van het jaar een boswandeling maakt, kun je met het juiste vlaagje wind plots onaangenaam verrast worden door een heftige aasgeur. Vertwijfeld kijk je om je heen, maar je weet nog niet goed of je dat wel moet doen. En dan… 
Daar staat ie, pal naast het pad! De fier rechtopstaande Phallus impudicus, oftewel een ‘Grote stinkzwam’. De top van deze knuppelvormige paddenstoel is bij verse exemplaren bedekt met een donkergroene plakkende laag. Dat zijn de sporen. De sterke walm trekt de lokale opruimploeg aan om de pootjes uit de mouwen te steken. Dan blijkt het bonte gezelschap van aangesnelde vleesvliegen en aaskeversoorten er ingestonken te zijn. Een neplijk. Misschien niet echt geschikt om de eitjes in te leggen maar van de groene ‘topping’ wordt gretig gesmuld. 


Hiermee is de cirkel bijna rond. Na er bijgetankt te hebben, vervolgen de gevleugelde rakkers hun zoektocht naar een voedingsbodem voor de volgende generatie. Met de verplaatsingen van deze insecten worden de stinkzwamsporen op nieuwe plekken gedropt zodat ook daar, als de omstandigheden het toelaten, de soort zich kan nestelen. 
Indien succesvol, verschijnt er eerst een vreemd eivormig ding vanuit de grond. Dit zogenoemde ‘duivelsei’ ontplooit zich vervolgens tot een nieuwe stinkzwam die op zijn beurt eveneens de boel flink voor de gek gaat houden. Bijzonder eigenlijk dat door de stank van de paddenstoel de aasruimdiertjes niet alleen de lijn van hun eigen nageslacht voortzetten, maar tegelijkertijd ook die van de zwam. Afgekeken bij de koekoek en vleesetende plant?

Grote stinkzwam gezien? Waarnemingen van deze en alle andere soorten kunnen worden doorgegeven via https://waarneming.nl/.

De “soort van de maand” is een vaste rubriek op http://dekoppel.com/ en http://floraenfaunahardenberg.nl/.

Foto: Ron Goosselink

Tekst: Julian Overweg